Bosh sahifa Blog Sahifa 24

Islom taraqqiyot banki O‘zbekistonda infratuzilma va ta’limga $164 mln ajratadi

0

Islom taraqqiyot banki (ITB) va O‘zbekiston o‘rtasida infratuzilma va ta’lim sohalarini rivojlantirishga qaratilgan ikki yirik moliyalashtirish bitimi imzolandi. Bu haqda bank rasmiy saytida ma’lum qilindi.

Bitimlarni ITB prezidenti Muhammad Al-Jassir va O‘zbekiston Bosh vazir o‘rinbosari, iqtisodiyot va moliya vaziri Jamshid Qo‘chqorov imzolashdi.

Birinchi kelishuv 4R40 Dashtobo-Zomin-Baxmal-G‘allaorol avtomobil yo‘lini rekonstruksiya qilish loyihasi doirasida Islom taraqqiyot banki ajratayotgan jami $192 mlnnning $70 mlnlik bosqichini nazarda tutadi.

Ushbu mablag‘ Jizzax viloyatida 4R40 mintaqaviy avtomagistralining 143 kilometr qismini ta’mirlash va yangilash, shuningdek 30 kilometr mahalliy hamda qishloq yo‘llarini qayta tiklashga yo‘naltiriladi.

Loyiha 200 ming aholi uchun transport tirbandliklarini bartaraf etishga va xavfsizlikni oshirishga qaratilgan. M39 xalqaro yo‘lagiga olib boruvchi bu muhim kirish yo‘lini modernizatsiya qilish bozorlar va ijtimoiy xizmatlarga kirish imkoniyatlarini yaxshilaydi, shuningdek, mintaqaning iqtisodiy va sayyohlik salohiyatini ochib beradi.

Ikkinchi bitim SmartEd ta’lim loyihasi doirasida $94,06 mln moliyalashtirishni nazarda tutadi. Bu ITBning ushbu tashabbusga yo‘naltirilgan umumiy $160,25 mlnlik hissasining bir qismi hisoblanadi.

SmartEd loyihasi mamlakat bo‘ylab 58 ta yangi ta’lim muassasasini qurish va jihozlashni, shuningdek amaldagi maktablarga qo‘shimcha 2 431 ta sinfxona qurishni nazarda tutadi.

Loyiha kompetensiyaga asoslangan, inklyuziv ta’lim tizimini yaratishga qaratilgan bo‘lib, har yili 72 930 nafar o‘quvchiga foyda keltiradi.

Shuningdek, 36 115 nafardan ortiq o‘qituvchi va ma’muriy xodimlar uchun maxsus malaka oshirish va tayyorgarlik dasturlari tashkil etiladi.

O‘zbekistonning oltin-valyuta zaxiralari rekord darajadagi $75 mlrddan oshdi

0

O‘zbekistonning oltin-valyuta zaxiralari ketma-ket olti oy davomida tarixiy maksimumni yangilamoqda. Bu haqda Markaziy bank ma‘lumotlarida keltirilgan.

1-fevral holatiga ko‘ra, regulyator ixtiyoridagi xalqaro aktivlarning umumiy qiymati $75,08 mlrdga yetdi. Oxirgi oyda mamlakat zaxiralari $8,76 mlrdga (+13,2%) oshdi, 2025-yil boshidan esa 82% dan ko‘proqqa ko‘paydi.

Markaziy bank omborlaridagi oltin qiymati ketma-ket yettinchi oy rekordni yangilab, $64,98 mlrdni tashkil etdi. O‘tgan oyga nisbatan bu ko‘rsatkich $9,88 mlrdga (+17,9%) oshdi.

Oltinning fizik hajmi ham 12,8 mln troy unsiyagacha (398,1 tonna) o‘sishni ko‘rsatdi. Yanvar oyida regulyator zaxiralarni taxminan 0,2 mln unsiyaga (6,2 tonna) to‘ldirdi.

Yanvar oxirida jahon bozorlarida oltin narxi bir troya unsiyasi uchun $5500 dan oshdi. Bir kun ichida qimmatbaho metall 9,3% ga, yillik hisobda esa 80% dan ko‘proqqa qimmatlashdi. Ertasi kuni oltin sezilarli arzonlashdi, biroq keyinchalik kotirovkalar yana bir unsiya uchun $5000 darajasiga qaytdi.

O‘tgan oyda O‘zbekistonning valyuta zaxiralari $1,21 mlrdga (-10,5%) qisqarib, $9,52 mlrdni tashkil etdi. Bunda xorijiy markaziy banklar va XVJdagi valyuta zaxiralari miqdori $1,1 mlrd, xorijiy banklarda esa $7,98 mlrd bo‘lgan.

Markaziy bank tomonidan sotib olingan xorijiy qimmatli qog‘ozlarning qiymati biroz — $1,536 mlrdgacha oshdi. Biroq oltin narxining keskin oshishi sababli ularning umumiy rasmiy zaxiralardagi ulushi 2,05% gacha kamaydi.

Tadbirkorlarga xavfsiz oziq-ovqat mahsulotini ishlab chiqarish bo‘yicha majburiyatlar belgilanadi

0

5-fevral kuni Senatning o‘n uchinchi yalpi majlisida “Oziq-ovqat mahsulotining xavfsizligi to‘g‘risida”gi qonuni ko‘rib chiqildi. Qonun to‘g‘risida senator Anvar To‘ychiyev ma’ruza qildi.

Amaldagi qonunchilikka muvofiq hozirda oziq-ovqat mahsulotining xavfsizligini ta’minlash borasidagi davlat boshqaruvi Sanitariya-epidemiologik osoyishtalik va jamoat salomatligi qo‘mitasi, Veterinariya va chorvachilikni rivojlantirish qo‘mitasi, O‘simliklar karantini va himoyasi agentligi, O‘zbekiston texnik jihatdan tartibga solish agentligi tomonidan amalga oshirilib kelinmoqda.

To‘ychiyevning qayd etishicha, vakolatli davlat organlarining oziq-ovqat mahsulotining xavfsizligi sohasidagi vazifalari aniq belgilanmagani sababli ularning funksiyalarini takrorlanishiga, buning natijasida esa mazkur sohada faoliyat yurituvchi tadbirkorlik subyektlariga qo‘shimcha to‘siqlar yaratilishiga olib kelmoqda.

Shuningdek, qonunchilik hujjatlarida oziq-ovqat sohasidagi tadbirkorlik subyektlarning doimiy ravishda xavfsiz oziq-ovqat mahsulotini ishlab chiqish bo‘yicha majburiyati, ularning bu boradagi mas’uliyati belgilanmagan.

“Oziq-ovqat mahsulotining xavfsizligini ta’minlash tizimi xalqaro talablarga to‘liq javob bermasligi natijasida respublikamizda oziq-ovqat mahsuloti iste’moli bilan bog‘liq kasalliklar hamda ovqatdan zaxarlanish holatlari uchrab turibdi”, — dedi ma’ruzachi.

Uning ta’kidlashicha, taklif etilayotgan “Oziq-ovqat mahsulotining xavfsizligi to‘g‘risida”gi qonun prezidentning “O‘zbekiston Respublikasining Jahon savdo tashkilotiga a’zo bo‘lish jarayonini jadallashtirishga doir qo‘shimcha chora-tadbirlar to‘g‘risida” 2023-yil 2-iyundagi PQ-181-sonli qarori talablaridan kelib chiqib ishlab chiqilgan.

Qonunda asosiy tushunchalar va qonunni amal qilish obyektlari xalqaro qonunchilik (Alimentarius kodeksi) talablari bilan uyg‘unlashtirilmoqda, shuningdek, oziq-ovqat mahsuloti xavfsizligini ta’minlashning asosiy prinsiplari belgilanmoqda.

Vakolatli davlat organlarining oziq-ovqat mahsulotining xavfsizligi sohasidagi vakolatlari aniq ko‘rsatilmoqda.

O‘zbekiston texnik jihatdan tartibga solish agentligi sanitariya va fitosanitariya choralari va savdodagi texnik to‘siqlarni ajratish maqsadida vakolatli davlat organlari qatoridan chiqarib tashlanmoqda.

Qonun bilan oziq-ovqat mahsulotining xavfsizligi sohasini idoralararo muvofiqlashtirish maqsadida Oziq-ovqat mahsulotining xavfsizligi bo‘yicha idoralararo kengash faoliyatini tashkil qilish belgilanmoqda.

Shuningdek, oziq-ovqat mahsulotining xavfsizligi sohasidagi sanitariya choralari, qoida va normalarni ishlab chiqish va qo‘llash tartibi Jahon savdo tashkilotining sanitariya va fitosanitariya choralarini qo‘llash bo‘yicha bitimi talablari bilan uyg‘unlashtirilmoqda.

Oziq-ovqat mahsulotining xavfsizligini ta’minlashga qo‘yiladigan talablar, jumladan, oziq-ovqat mahsulotining xatarlar tahlili va kritik nazorat nuqtalari tizimi asosida doimiy tartiblarni ishlab chiqish, joriy qilish va qo‘llashga qo‘yiladigan talablar kiritilmoqda.

Bundan tashqari, qonunda oziq-ovqat mahsulotining chiqindilarini kamaytirish va yo‘qotishlarning oldini olish bo‘yicha norma qayd etilmoqda.

Shuningdek, oziq-ovqat biznesi operatorlarining oziq-ovqat mahsulotining xavfsizligi sohasidagi majburiyatlari aniq belgilab berilmoqda.

Xalqaro talablardan kelib chiqib oziq-ovqat mahsulotining xavfsizligi sohasida davlat nazoratini amalga oshirishning asoslari, tartibi va shakllari nazarda tutilmoqda.

Qonun bilan yakuniy mahsulotni sertifikatlash asosidagi nazorat qilish tizimi o‘rniga samarali oziq-ovqat biznesi operatorlarini Yagona reyestrga kiritish va xavfni tahlil qilgan holda nazoratni amalga oshirish tizimi joriy etilmoqda.

Import qilinayotgan oziq-ovqat mahsulotini davlat nazoratini o‘tkazish bo‘yicha talablar xalqaro amaliyotga ko‘ra aniq belgilanmoqda.

Inqirozli holatlarni (oziq-ovqat mahsuloti inson hayoti va sog‘ligiga jiddiy xavf tug‘dirgan holatlarni) boshqarish, xavflar haqida tezkor ogohlantirish tizimi joriy etish bo‘yicha normalar) aks ettirilmoqda.

Fuqarolar murojaatlari bilan ishlash samaradorligini baholash tizimi joriy etildi

0

Davlat organlarining fuqarolar murojaatlari bilan ishlash faoliyati baholanadi. Bu bo‘yicha hukumat qarori qabul qilindi.

Hujjat bilan Vazirlar Mahkamasining ayrim qarorlariga o‘zgartirish va qo‘shimchalar kiritildi.

Jumladan, 341-son qarorga kiritilgan qo‘shimchalarga ko‘ra, “Davlat organlari, davlat muassasalari va davlat ishtirokidagi tashkilotlar hamda ularning mansabdor shaxslarining jismoniy va yuridik shaxslarning murojaatlari bilan ishlash faoliyatini baholash va toifalash to‘g‘risida»gi nizom tasdiqlandi.

Nizom talablari davlat tashkilotlari xodimlarining Prezident Virtual qabulxonasi bilan ishlash tizimida ro‘yxatga olingan va davlat organiga ijro uchun yo‘naltirilgan murojaatlarga nisbatan tatbiq etiladi.

Davlat organlarining murojaatlar bilan ishlash faoliyati kelib tushgan murojaatlar soniga qarab turli toifalarga ajratiladi. Ularga ro‘yxatga olingan, qanoatlantirilgan va rad etilgan murojaatlar, shuningdek ijro muddatlari buzilgan hamda takroriy murojaatlar kiradi.

Murojaatlar bilan ishlash faoliyati tahlil natijalariga ko‘ra uch toifaga ajratiladi: yuqori natijadorlikka ega — yashil toifa, o‘rta natijadorlikka ega — sariq toifa hamda past natijadorlikka ega — qizil toifa.

Baholash natijalariga asosan davlat organlari mansabdor shaxslarining KPI ko‘rsatkichlari belgilanadi.

Yashil toifaga kiritilgan holatlarda KPI 100%ni tashkil etadi. Sariq toifa uchun KPI 50% darajasida belgilanadi. Qizil toifaga kirgan holatlarda esa KPI ko‘rsatkichi 10%ni tashkil etadi.

Qizil toifaga kiritilgan davlat organlarining rahbarlari yoki ularning tegishli o‘rinbosarlariga nisbatan intizomiy taʼsir choralari ko‘rilishi mumkin.

Senat islomiy bank faoliyatini joriy qilishga oid qonunni maʼqulladi

0

Senatorlar “O‘zbekiston Respublikasining ayrim qonun hujjatlariga O‘zbekistonda islomiy bank faoliyatini joriy etishga qaratilgan qo‘shimcha va o‘zgartirishlar kiritish to‘g‘risida»gi qonunni maʼqulladi. Bu haqda yuqori palata matbuot xizmati xabar berdi.

Hujjat bilan 2 ta kodeks hamda 7 ta qonunga islomiy bank faoliyatini amalga oshirishning huquqiy asoslarini belgilovchi yangi normalar kiritilmoqda.

Xususan, islomiy bank faoliyatini amalga oshirish huquqini beruvchi litsenziya turi joriy qilinib, unga oid talablar belgilanmoqda.

Jumladan, mazkur litsenziya bilan banklar tomonidan to‘liq islomiy bank faoliyatini amalga oshirish yoki bir vaqtning o‘zida ham anʼanaviy, ham islomiy bank faoliyatini amalga oshirish imkoniyati paydo bo‘ladi.

Shuningdek, islomiy moliya faoliyati bilan bog‘liq masalalarni muvofiqlashtirish maqsadida Markaziy bank va islomiy bank faoliyatini amalga oshiruvchi banklarda islomiy moliya kengashini tashkil etish hamda uning faoliyatiga doir talablar belgilanmoqda.

Bundan tashqari, Soliq kodeksi ga islomiy moliya operatsiyalarini soliqqa tortish tartibini belgilovchi alohida bob kiritilmoqda.

Unga asosan islomiy moliya faoliyatidan olingan daromadlar soliq solish maqsadlarida foizli daromadlarga tenglashtiriladi. Banklar va mikromoliya tashkilotlari tomonidan mijozga realizatsiya qilinadigan tovarlarga qo‘yiladigan ustama QQSdan ozod qilinmoqda.

Senatorlarning fikricha, ushbu qonun bank-moliya sohasiga yangi strategik investorlarning kirib kelishiga xizmat qiladi.

O‘zbekiston Pokistonning Karachi portida tovar omborlarini tashkil etadi

0

O‘zbekiston va Pokiston transport sohasida qator kelishuvlarga erishdi. Bu haqda O‘zbekiston Transport vazirligi matbuot xizmati xabar berdi.

Transport vaziri o‘rinbosari Mamanbiy Omarov boshchiligidagi delegatsiya Shavkat Mirziyoyevning avvalroq e’lon qilingan tashrifi arafasida Pokistonga bordi. Unda Pokiston tomoni bilan tranzit va infratuzilma tashabbuslari bo‘yicha muzokaralar o‘tkazildi.

Dengiz ishlari bo‘yicha vazir o‘rinbosari Umar Zafar Shayx va Karachi porti raisi Shahid Ahmad Omarov bilan Pokiston dengiz portlari orqali yuk tashish uchun qulay sharoitlar yaratish masalasini muhokama qildilar. O‘zbekistonlik investorlarga bir qator imtiyozlar berish rejalashtirilmoqda.

Uchrashuv yakunida tomonlar Karachida O‘zbekiston tovarlari uchun omborlar tashkil etishga kelishib oldilar.

Shuningdek, mehmonlar Pokiston temir yo‘l vaziri o‘rinbosari Mazhar Ali Shoh bilan uchrashdi. Loyihalashtirilayotgan O‘zbekiston-Afg‘oniston-Pokiston (Trans-afg‘on magistrali) temir yo‘lining texnik-iqtisodiy asoslarini ishlab chiqish doirasida dala tadqiqotlarini boshlash bo‘yicha kelishuv asosiy natija bo‘ldi.

Bundan tashqari, O‘zbekiston delegatsiyasi aloqa vaziri o‘rinbosari Ali Shoh Mas’ud bilan Pokiston-Xitoy-Qirg‘iziston-O‘zbekiston transport yo‘lagini yaratish bo‘yicha muzokaralar o‘tkazdi. U bo‘yicha pilot tashuvlar shu oyning oxirigacha rejalashtirilgan.