AQSHning Oracle kompaniyasi O‘zbekistonda bulutli xizmatlarni joriy qilishi mumkin. Bu haqda Raqamli texnologiyalar vazirligi xabar berdi.

Raqamli texnologiyalar vaziri Sherzod Shermatov AQSHga xizmat safari doirasida Oracle kompaniyasining hukumat ishlari bo‘yicha boshqaruvchi direktori Ellison O‘Brayen bilan uchrashdi

Uchrashuvda “O‘zbekiston-2030” raqamli transformatsiya strategiyasi, mamlakatga to‘g‘ridan-to‘g‘ri investitsiyalarni jalb qilish va bulutli texnologiyalar bozori masalalari atroflicha muhokama qilindi.

Tomonlar bulutli xizmatlarni nafaqat O‘zbekistonda, balki butun Markaziy Osiyoda keng joriy etish imkoniyatlarini ko‘rib chiqdilar.

Bu, o‘z navbatida, raqamli iqtisodiyotni jadal rivojlantirish, IT-xizmatlar eksportini oshirish va mahalliy startap ekotizimini qo‘llab-quvvatlashga xizmat qilishi ta’kidlandi.

2025-yil yanvar oyida orezident “bulutli” (Cloud) texnologiya asosida ishlovchi ma’lumotlarni qayta ishlash markazini yaratish bo‘yicha takliflar ishlab chiqishni topshirgandi.

Unga ko‘ra, bu bo‘yicha Vazirlar Mahkamasi, Markaziy bank, Adliya vazirligi, Raqamli texnologiyalar vazirligi hamda Kiberxavfsizlik markaziga topshiriq berildi. 2025-yilning mart oyigacha amaliy chora-tadbirlarni amalga oshirish belgilandi.

Bunda takliflar shaxsga doir hamda maxfiy ma’lumotlarni va bank sirini tashkil etuvchi ma’lumotlarni axborot xavfsizligi hamda kiberxavfsizlikni ta’minlagan holda ishlab chiqilishi belgilangan.

Dekabr oyida prezidentning tadbirkorlar bilan o‘tkazilgan yig‘ilishida “TBC Bank Group»ning xalqaro biznes bo‘limi rahbari Oliver Xyuz davlat rahbariga bank ma’lumotlarini saqlash talablarini yumshatish taklifini bildirgandi.

Oliver Xyuz banklarga o‘rnatilgan shaxsga doir va bank ma’lumotlarini saqlash bo‘yicha qat’iy talablar mamlakatda texnologik kompaniyalarning rivojlanishiga to‘sqinlik qilishi mumkinligini qayd etdi.

Undan keyin, 27-dekabr kuni prezident huzurida bo‘lib o‘tgan sun’iy intellekt texnologiyalarini rivojlantirish bo‘yicha taqdimotda 2025-yilda Buxoro, Farg‘ona va Toshkent viloyatlarida “bulutli” ma’lumotlar markazi ishga tushirilishi ma’lum qilindi.

Oracle— bulutli infratuzilma (OCI), korporativ dasturiy ta’minot (ERP, HCM, SCM) va relyatsion ma’lumotlar bazasini boshqarishning flagman tizimiga ixtisoslashgan yetakchi transmilliy texnologiya kompaniyasidir. 1977-yilda tashkil etilgan kompaniya bank, sog‘liqni saqlash va chakana savdo kabi sohalar uchun sun’iy intellektga asoslangan, integratsiyalashgan bulutli ilovalarni taqdim etadi.

O‘zbekistonda yangi qurilgan uylardan ko‘chmas mulk sotib olinganda keshbek joriy etish taklifi ishlab chiqildi. Bu haqda 27-mart kuni Soliq qo‘mitasi raisi o‘rinbosari Jahongir Abdiyev media-muloqotda ma‘lum qildi, deya xabar berdi Spot muxbiri.

Uning so‘zlariga ko‘ra, tayyorlangan hujjat loyihasiga yangi uylardan ko‘chmas mulk xarid qilinganda to‘langan qo‘shilgan qiymat solig‘ining bir qismini qaytarish taklifi kiritilgan. Hozirda hujjatning tartibi va tafsilotlari muhokama qilinmoqda, yakuniy bosqichga yaqinlashgan.

“Faqatgina aniq tartibni belgilab beradigan ayrim tafsilotlar qoldi: QQSni qaytarish foizi, qiymatning qaysi qismiga, qaysi uylarga nisbatan qo‘llanishi va aynan qachon — qabul qilish-topshirish dalolatnomasi deb ataladigan xavfsizlik talablariga muvofiqlik to‘g‘risidagi xulosa olingandan keyinmi yoki to‘lov amalga oshirilgan vaqtdami, degan masala qolgan. Bu jihatlar muhokama bosqichida. O‘ylaymanki, yaqin kunlarda ushbu keshbekka oid hujjatlar e‘lon qilinadi”, — dedi Abdiyev.

Spot muxbirining qaytarish miqdori haqidagi aniqlashtiruvchi savoliga javoban Soliq qo‘mitasi raisi o‘rinbosari foiz stavkasi bo‘yicha hali aniq taklif yo‘qligini, hukumat esa 3−4 ta variantni ko‘rib chiqayotganini ta‘kidladi.

Uning aytishicha, QQS qaytarilishi, odatda, 3−6% ni tashkil etadigan samarali foiz stavkasiga yaqin miqdordan kelib chiqib hisoblanadi. “Ammo bu masala bo‘yicha yakuniy qaror hali qabul qilinmadi”, — deya ta‘kidladi mansabdor shaxs.

2025-yil dekabr oyida Shavkat Mirziyoyev naqd pulsiz hisob-kitoblarni ommalashtirish va yashirin iqtisodiyotga qarshi kurashish to‘g‘risidagi farmonni imzolagan edi. Hujjatda yashirin iqtisodiyotni qisqartirish bo‘yicha birinchi navbatdagi choralar qatorida fuqarolar tomonidan qurilish tashkilotlaridan yangi ko‘p qavatli uylardagi turar va noturar joylarni banklar orqali sotib olishda to‘langan qo‘shilgan qiymat solig‘i summasining bir qismini keshbek sifatida qaytarish ko‘zda tutilgan.

2026-yil 1-fevralga qadar Iqtisodiyot va moliya vazirligi, Soliq qo‘mitasi hamda Qurilish va uy-joy kommunal xo‘jaligi vazirligiga uy-joy xaridida keshbek joriy etish bo‘yicha Vazirlar Mahkamasiga taklif kiritish topshirilgan edi.

O‘tgan yozda Savdo-sanoat palatasi rahbari Davron Vahobov fuqarolarga uy-joy sotib olishda soliq keshbekini joriy etish masalasi ko‘rib chiqilayotganini ma‘lum qilgandi. Uning so‘zlariga ko‘ra, uy-joylarning atigi 10% ga yaqini QQS bilan, qolgan 90%i esa QQSsiz sotib olinmoqda.

“Jismoniy shaxslar uchun 4−5% lik [soliq] keshbekini joriy etish haqida o‘y-fikrlar bor, shunda ular quruvchiga murojaat qilib, [oldi-sotdi bitimi summasidan] 5−6% miqdorida keshbek olish uchun hisobvaraq-fakturani talab qilishadi. Balki bu [qurilishdagi yashirin iqtisodiyot bilan bog‘liq] vaziyatni o‘zgartirishga yordam berar?”, — deya savol bilan yuzlandi u.

2026-yil 1-apreldan boshlab qiymati 25 mln so‘mdan yuqori bo‘lgan barcha tovar va xizmatlar uchun to‘lovlar faqat bank kartalari hamda to‘lov servislar orqali qabul qilinishi shart. Shuningdek, ko‘chmas mulk xaridi ham faqat naqd pulsiz shaklda amalga oshiriladi.

26-mart kuni Ko‘ksaroy qarorgohida Shavkat Mirziyoyev va Tojikiston prezidenti Emomali Rahmon tor doirada muzokara va Oliy davlatlararo kengashning birinchi yig‘ilishini o‘tkazdi. Bu haqda prezident matbuot xizmati xabar berdi.

Davlat rahbari Tojikiston prezidentining ushbu davlat tashrifi tarixiy ahamiyatga ega bo‘lib, ikki mamlakat o‘rtasidagi ko‘p asrlik do‘stlik, yaxshi qo‘shnichilik va o‘zaro hurmat rishtalarini mustahkamlashda yana bir muhim qadam ekanini alohida taʼkidladi.

“Bugun biz Oliy davlatlararo kengashning birinchi yig‘ilishini boshlab bermoqdamiz. Ushbu format, shubhasiz, ikki tomonlama hamkorlikni sifat jihatidan yangi bosqichga ko‘taradi, O‘zbekiston — Tojikiston strategik sheriklik va ittifoqchilik munosabatlarini amaliy mazmun va ilg‘or tashabbuslar bilan boyitishga xizmat qiladi”, — dedi Shavkat Mirziyoyev.

Hukumatlar, parlamentlar va idoralar darajasidagi faol va yaqin aloqalar mamnuniyat bilan qayd etildi.

Yig‘ilishda tomonlar hamkorlikning yangi yo‘nalishlarini batafsil muhokama qilib, ishga solinmagan imkoniyatlardan foydalanish yo‘llarini tahlil qildi hamda o‘zaro manfaatli O‘zbekiston — Tojikiston hamkorligini mustahkamlashga katta surʼat bag‘ishlaydigan bir qator muhim qarorlarni qabul qildi.

O‘zaro savdo hajmini oshirish, sanoat kooperatsiyasini rag‘batlantirish, transport sohasida o‘zaro bog‘liqlikni mustahkamlash, suv va energetika xavfsizligini kuchaytirish choralariga alohida eʼtibor qaratildi.

O‘tgan yili tovar ayirboshlash hajmi, eng avvalo, tayyor mahsulotlarni o‘zaro yetkazib berish hisobiga qariyb $1 mlrdga yetdi.

Sanoat, qurilish, qishloq xo‘jaligi, to‘qimachilik, elektrotexnika, farmatsevtika va boshqa ko‘plab sohalarda qator kooperatsiya loyihalari muvaffaqiyatli amalga oshirilayotgani aytildi. Bugungi kunda ikki mamlakat poytaxtlari o‘rtasida aviareyslar, avtobus va poyezd qatnovlari yo‘lga qo‘yilib, yuk tashish hajmi jadal o‘sib borayotgani qayd etildi.

2030-yilga kelib, o‘zaro savdoni $2 mlrdga yetkazish imkoniyatlari ko‘rib chiqildi.

Bundan tashqari, tog‘-kon, energetika, qishloq xo‘jaligi, elektrotexnika, yengil sanoat, qurilish va boshqa sohalardagi loyihalarni o‘z ichiga olgan alohida Sanoat kooperatsiyasi dasturi qabul qilinmoqda.

Istiqbolli loyihalarni qo‘llab-quvvatlash uchun qo‘shma Investitsiya kompaniyasining kapitalini kengaytirish muhimligi taʼkidlandi. Shuningdek, bugun ikki mamlakat hududida yangi qo‘shma loyihalarni amalga oshirishga start beriladi.

Energetika, suv resurslarini boshqarish, transport va boshqa ko‘plab sohalardagi sheriklik atroflicha ko‘rib chiqilib, hamkorlik istiqbollari belgilab olindi.

Yetakchilar hududlararo aloqalarni yana-da rivojlantirish, gumanitar, taʼlim va ilmiy almashinuvlarni rag‘batlantirishga kelishib oldi.

Yirik diasporalar mavjudligini hisobga olib, madaniy va gumanitar aloqalarni mustahkamlash bo‘yicha besh yillik chora-tadbirlar rejasini qabul qilish taklif qilindi.

Davlat rahbarlari mintaqaviy kun tartibi va xalqaro siyosatning dolzarb masalalari yuzasidan fikr almashdi.

Markaziy Osiyoda ko‘p tomonlama tuzilmalar va mintaqaviy formatlar doirasida yaqin muloqot va o‘zaro qo‘llab-quvvatlashni davom ettirish muhimligi taʼkidlandi. Xavfsizlik sohasidagi hamkorlikni faollashtirish bo‘yicha kelishuvga erishildi.

Yig‘ilishda Hukumatlararo komissiya hamraislari — ikki mamlakat Bosh vazirlarining hamkorlikning asosiy yo‘nalishlari yuzasidan hisobotlari tinglandi.

Yakunda erishilgan kelishuvlarning to‘liq amalga oshirilishini taʼminlash uchun keng qamrovli “yo‘l xaritasi” qabul qilinishi belgilandi.

Prezident Shavkat Mirziyoyevga Yangi Toshkent shahri hududida amalga oshirilishi rejalashtirilgan “Buyuk Ipak yoʻli” loyihasi taqdimot qilindi.

Maʼlumki, Yangi Toshkent shahrini barpo etish doirasida birinchi bosqichda 6 ming gektar hududda qurilish ishlarini amalga oshirish koʻzda tutilgan. Ushbu bosqich yakunida 600 ming aholi uchun zamonaviy infratuzilma yaratiladi. Loyiha toʻliq roʻyobga chiqarilganda esa Yangi Toshkent 2 million nafar aholi yashaydigan zamonaviy megapolisga aylanadi.

Maydoni 32 gektar boʻlgan “Buyuk Ipak yoʻli” majmuasi Yangi Toshkentning muhim jamoat va madaniy makonlaridan biri boʻlishi rejalashtirilgan. Bu yerda turar joylar, tijorat binolari, mehmonxonalar, madaniyat va taʼlim markazlari, shuningdek, boshqa zamonaviy infratuzilma obyektlari quriladi.

Konsepsiyaga koʻra, majmua hududida Buyuk Ipak yoʻli bilan bogʻliq turli sivilizatsiyalarga bagʻishlangan mavzuli mahallalar tashkil etiladi. Har bir hudud Buyuk Ipak yoʻli boʻyida joylashgan mamlakatlarni ifodalaydi.

Taqdimotda Oʻzbekiston mahallasiga alohida eʼtibor qaratildi. Bu yerda har bir bino, har bir koʻcha va maydon orqali xalqimizning tarixi, madaniyati va qadriyatlarini aks ettirish zarurligi qayd etildi.

Mamlakatimizning boy tarixiy merosini yanada keng namoyon etish, ajdodlarimizning ilm-fan, madaniyat va meʼmorchilik sohalaridagi ulkan yutuqlarini yosh avlodga yetkazish, shuningdek, xalqaro turizm salohiyatini oshirishga qaratilgan bir qator muzeylarni renovatsiya qilish rejalari ham koʻrib chiqildi.

Jumladan, Imom Moturidiy ziyoratgohida muzey tashkil etish, unda “Yangi Oʻzbekistonda Imom Moturidiy merosiga eʼtibor”, “Imom Moturidiy hayoti” kabi mavzuli zallar va moturidiylik taʼlimotiga bagʻishlangan boʻlimlar joylashtirish rejalashtirilgan. Shuningdek, “Bahouddin Naqshband” ilmiy-innovatsion muzeyi faoliyatini mazmunan boyitish, ayniqsa, “Yetti pir” zalida ulugʻ allomalar hayoti va merosini zamonaviy shaklda keng yoritish boʻyicha takliflar bildirildi.

Bundan tashqari, Temuriylar tarixi davlat muzeyini zamonaviy muzeyshunoslik va dizayn yechimlari asosida renovatsiya qilish rejasi haqida ham axborot berildi. Unda ekspozitsiya zallarini qayta shakllantirish va tashrif buyuruvchilarga yuqori darajadagi vizual va maʼrifiy tajribani taklif etish koʻzda tutilgan. Har bir zal alohida tarixiy davr va mavzuga bagʻishlanadi.

Taqdimot qilingan loyihalarning umumiy maqsadi milliy tariximizni ilmiy asosda chuqur yoritish, zamonaviy madaniy infratuzilmani shakllantirish va mamlakatimizga keluvchi mehmonlar uchun jozibador turizm makonlarini yaratishdan iborat.

Loyihalar davlatimiz rahbari tomonidan maʼqullandi, ularni amalga oshirish yuzasidan tegishli topshiriqlar berildi.