Davlat statistika agentligining ma’lumoti asosida 2022-yilda hududlarda aholining umumiy daromadlari ko‘rsatkichlari tahlil qilindi. Bu haqda “Daryo”ga Iqtisodiy tadqiqotlar va islohotlar markazi xabar berdi.
2022-yil yakunlariga ko‘ra, aholining umumiy daromadlari 634,8 trln so‘mni va nominal o‘sish ko‘rsatkichi 122,3 foizni tashkil etdi.
Bunda iste’mol narxlarining o‘zgarishi (narxlar o‘zgarishi omillari ta’siri) hisobiga o‘tgan yilning mos davriga nisbatan aholini umumiy daromadlarining real o‘sish sur’ati 109,7 foizni tashkil etdi.
Hududlar kesimida aholi jon boshiga umumiy daromadlar hajmi quyidagi viloyatlarda o‘rtacha mamlakat darajasidan yuqori:
- Toshkent shahrida — 37,5 mln so‘m;
- Navoiy — 27,4 mln so‘m;
- Buxoro — 21,4 mln so‘m;
- Xorazm — 19,6 mln so‘m;
- Toshkent — 18,1 mln so‘m.
Shu bilan birga, aholi jon boshiga umumiy daromadlar hajmining eng past ko‘rsatkichlari:
- Qoraqalpog‘iston — 13,3 mln so‘m;
- Farg‘ona — 13,6 mln so‘m;
- Namangan — 13,9 mln so‘m.
Shuningdek, hisobot davrida aholi jon boshiga umumiy daromadlarning real o‘sishi (nominal umumiy daromadlarining inflyatsiya indeksiga nisbati) 107,5 foizni tashkil etdi.
Bu 2021-yilning yanvar—dekabr oylaridagi xuddi shu ko‘rsatkichga (110,7 foiz) nisbatan 3,2 foizga pasayganligini ko‘rish mumkin.
Hududlar kesimida aholi jon boshiga umumiy daromadlarning real o‘sish holati o‘rganilganda, aholi jon boshiga umumiy daromadlarning eng yuqori real o‘sish ko‘rsatkichi Xorazm (11,8 foiz) viloyatida kuzatildi.
Shu bilan birga, Sirdaryo (6 foiz), Buxoro (5,7 foiz) viloyatlari hamda Qoraqalpog‘iston (5,2 foiz), Jizzax (3,2 foiz) va Toshkent (0,1 foiz) viloyatlarida aholi jon boshiga umumiy daromadlarning real o‘sishi o‘rtacha mamlakat darajasidan past ko‘rsatkichni tashkil etdi.
Qolaversa, Navoiy viloyatida (- 0,9 foiz) aholi jon boshiga umumiy daromadlarning real o‘sish sur’atlari pasayish tendensiyasi qayd etildi.
Bundan tashqari, aholining umumiy daromadlari tarkibi tahlil qilinganda, olingan umumiy daromadlarning:
- 61,6 foizi mehnat faoliyatidan olingan daromadlar (yollanma va mustaqil band bo‘lishdan olingan daromadlar);
- 29,8 foizi budjet transferti va boshqa o‘tkazmalardan olingan daromadlar;
- 6,3 foizi shaxsiy iste’mol uchun o‘zida ishlab chiqarilgan xizmatlardan olingan daromadlar;
- 2,3 foizi mol-mulkdan olingan daromadlar hisobiga to‘g‘ri keladi.
Mazkur ko‘rsatkich hududlar kesimida kuzatilganda, umumiy daromadlar tarkibida mehnat faoliyatidan olingan daromadlarning eng yuqori ulushi Navoiy (77,9 foiz), Toshkent (73,7 foiz) va Jizzax (73,5 foiz) viloyatlarida kuzatildi.
Aksincha Samarqand, Xorazm, Surxondaryo, Farg‘ona, Namangan, Qoraqalpog‘iston Respublikasi, Qashqadaryo va Andijon viloyatlarida o‘rtacha mamlakat darajasidan past ko‘rsatkich kuzatildi.
O‘z navbatida aholining daromadlari tarkibi tarmoq va sohalar kesimida tahlil qilinganda, umumiy daromadlar tarkibida kichik tadbirkorlikdan olingan daromadlarning ulushi mamlakat bo‘yicha 56,9 foizni, bunda eng yuqori ulush Jizzax viloyatida (67,9 foiz) kuzatildi, eng past ulush esa Qoraqalpog‘iston Respublikasida (50,9 foiz), Navoiy viloyati (49,8 foiz), Toshkent shahrida (47,3 foiz) qayd etildi.
Qolgan hududlarda ushbu ko‘rsatkich Buxoro (62,9 foiz), Namangan (60,5 foiz), Xorazm (60,2 foiz), Andijon (59 foiz), Qashqadaryo (59,6 foiz), Toshkent (59,5 foiz), Samarqand (59,1 foiz), Surxondaryo (59,1 foiz), Sirdaryo (58,9 foiz), Farg‘ona (57,3 foiz) viloyatlarida tashkil etdi.
