Matbuot xizmatiYangiliklarO‘zbekistonda sunʼiy intellektdan foydalanish bo‘yicha etika qoidalari tasdiqlandi

O‘zbekistonda sunʼiy intellektdan foydalanish bo‘yicha etika qoidalari tasdiqlandi

Sunʼiy intellektni yaratish, joriy qilish va foydalanish bo‘yicha etika qoidalari tasdiqlandi. Bu bo‘yicha tegishli hujjat (3787-son) Adliya vazirligi tomonidan davlat ro‘yxatidan o‘tkazildi.

Ushbu qoidalar sunʼiy intellektga asoslangan yechimlarni yaratish, joriy qilish va foydalanish bo‘yicha tamoyillar va talablarni, shuningdek sunʼiy intellekt ishtirokchilarining huquq va majburiyatlarini belgilaydi.

Sunʼiy intellekt ishtirokchilari texnologiya va tizimlardan foydalanishda bir qator tamoyillarga rioya qilishlari lozim. Jumladan, qonuniylik, tushunarlilik, ochiqlik va shaffoflik taʼminlanishi kerak.

Shuningdek, adolatlilik va kamsitishga yo‘l qo‘ymaslik, maʼlumotlar himoyasi hamda ishonchlilik va xavfsizlikka amal qilinishi talab etiladi. Bunda shaxs, jamiyat va davlat manfaatlarini hamda atrof-tabiiy muhitni himoya qilish ustuvor hisoblanadi.

Mazkur tamoyilga ko‘ra, sunʼiy intellekt texnologiya va tizimlaridan foydalanishda inson huquq va erkinliklari, qonuniy manfaatlari hamda shaxsiy hayot daxlsizligi taʼminlanishi lozim.

Fuqarolarning hayoti, sog‘lig‘i, shaʼni va qadr-qimmati himoya qilinishi kerak. Bunday texnologiyalar davlat va jamoat xavfsizligiga salbiy taʼsir ko‘rsatmasligi, shuningdek ijtimoiy-iqtisodiy va ekologik barqarorlikka zarar yetkazmasligi lozim.

SI texnologiya va tizimlari tomonidan qabul qilingan qarorlar yoki amalga oshirilgan harakatlar ishtirokchilar uchun tushunarli bo‘lishi kerak. Bunda ishlash mantig‘i, asosiy algoritmik mezonlar, qaror qabul qilish jarayonlari va maʼlumot manbalari ochiq va izohlanadigan bo‘lishi lozim.

Foydalanuvchilar sunʼiy intellektdan foydalanish qoidalari, undan qanday maqsadlarda foydalanish mumkin yoki taqiqlanishi haqida xabardor qilinishi kerak. Ularga sunʼiy intellektga asoslangan yechimlar yoki qarorlar har doim ham to‘g‘ri bo‘lmasligi va natijalaridan tavsiyaviy yoki maʼlumot sifatida foydalanish mumkinligi tushuntiriladi.

Hujjat bilan ayrim qarorlarni qabul qilishda faqat sunʼiy intellekt texnologiyalari asosida ishlaydigan axborot tizimlari xulosalariga tayanish mumkin emasligi belgilanmoqda. Xususan, inson huquq va erkinliklariga aloqador yuridik ahamiyatga ega qarorlar bunda mustasno emas.

Bundan tashqari, sog‘liqni saqlash sohasida, jumladan kasalliklarni tashxislash va davolash usullarini belgilash kabi qarorlarda ham faqat sunʼiy intellekt xulosalariga tayanishga yo‘l qo‘yilmaydi.

Sunʼiy intellekt texnologiya va tizimlarini ishlab chiquvchi hamda joriy etuvchilar algoritmlarning shaffof va tushunarli bo‘lishini taʼminlashi kerak. Algoritmlarda ehtimoliy tarafkashlikning oldini olishi talab etiladi.

Shaxsga doir maʼlumotlar hamda foydalanilishi cheklangan maʼlumotlar himoyasi taʼminlanishi lozim. Ishlab chiquvchilar sunʼiy intellekt texnologiya va tizimlarining imkoniyatlari, cheklovlari va ehtimoliy xavflari haqida ochiq maʼlumot berishi kerak.

Foydalanuvchilarni ulardan foydalanish qoidalari bilan tanishtirish, qanday maqsadlarda foydalanish mumkin yoki taqiqlanishi haqida xabardor qilish lozim. SI texnologiya va tizimlari dasturiy taʼminotining xavfsizligi taʼminlanishi kerak.

SI texnologiya va tizimlari inson nazorati ostida bo‘lishi, ular inson tomonidan qayta ko‘rib chiqilishi va yakuniy qaror inson tomonidan qabul qilinishi taʼminlanishi lozim.

Bundan tashqari, SI texnologiya va tizimlaridan qonunchilikka zid yoki shaxs, jamiyat, davlat hamda atrof-tabiiy muhitga zarar yetkazishi mumkin bo‘lgan maqsadlarda foydalanmaslik talab etiladi. Shuningdek, foydalanuvchilar uchun sunʼiy intellekt texnologiya va tizimlaridan foydalanish bo‘yicha qo‘llanma ishlab chiqilib joylashtirilishi kerak.

Bo‘limlar

So'nggi yangiliklar

Turkiy davlatlar sammiti 2027-yilda Özbekistonda ötkaziladi

11-noyabr kuni Turkiyaga amaliy taşrif doirasida prezident Şavkat Mirziyoyev Turkiy davlatlar taşkilotining yangi tayinlangan boş kotibi Mirvohid Azimovni qabul qildi. Bu haqda prezident matbuot...

Qoraqalpoğistonda 100 ming gektar yaylovga dronlar uruğ sepadi

Hukumat qaroriga köra, 2026-yil 15-noyabrdan «Xalq banki» AT tomonidan «Uzagrostar xolding» kompaniyasi taʼsisçiligida «Bözatov agrostar» kompaniyasi taşkil etiladi. Kompaniyaning asosiy vazifasi yaylovlarni özlaştiriş, çorvaçilik loyihalarini...

Nurafshonda IT Park imtiyozlariga ega Kelajak texnologiyalari markazi tashkil etiladi

Shavkat Mirziyoyev elektrotexnika sanoati vakillari, tadbirkorlar va investorlar bilan uchrashuv o‘tkazmoqda. Bu haqda prezident matbuot kotibi ma’lum qildi. Nurafshon shahrida “Kelajak texnologiyalari markazi” tashkil etiladi. Markaz korxonalariga...

Koreya universiteti O‘zbekistonda dron va samolyot ta’mirlovchi mutaxassislarini tayyorlamoqchi

Janubiy Koreyaning Hanseo universiteti O‘zbekistonda yuqori texnologiyali sohalar bo‘yicha kasbiy ta’lim kurslarini tashkil etishni rejalashtirmoqda. Bu haqda Migratsiya agentligi xabar berdi. Agentlik Koreya universiteti bilan o‘zaro...

O‘zbekistonda dronlar uchun yagona raqamli tizim yaratilishi mumkin

Shavkat Mirziyoyev iqtisodiyot tarmoqlarida uchuvchisiz aviatsiya tizimlaridan foydalanishni kengaytirish va uni tartibga solish bo‘yicha taqdimot bilan tanishdi. Bu haqda prezident matbuot xizmati xabar berdi. Dronlar yordamida iqtisodiy...

O‘zbekiston iqtisodiyoti 2029-yilgacha qanday rivojlanadi?

Markaziy bank boshqaruvi 4-noyabrdagi yig‘ilishida pul-kredit siyosatining 2027-yil va 2028−2029-yillar davriga mo‘ljallangan asosiy yo‘nalishlari konseptual loyihasini tasdiqladi. Bu haqda regulyator matbuot xizmati xabar berdi. Hujjatda iqtisodiy...