Matbuot xizmatiYangiliklarO‘zbekistonda 1-iyuldan nimalar o‘zgaradi?

O‘zbekistonda 1-iyuldan nimalar o‘zgaradi?

Hukumatning tegishli qarori bilan yuridik shaxslar elektr energiyasi va tabiiy gaz uchun to‘lovlarni 100% oldindan amalga oshiradi.

2017-yilning iyul oyidan yuridik shaxslar uchun elektr energiyasi va gazga 100% avans to‘lovi joriy qilingan. 2019-yilning fevral oyida biznesga energiya iste’moli uchun avans to‘lovi miqdori 50%gacha pasaytirildi.

“Sharq”, “Nasaf” va “O‘zbekiston” poyezdlarining chiptalar narxi 20%ga oshiriladi. “Toshkent-Qarshi” yo‘nalishidagi poyezd chiptasi ekonom tarifida — 178 250 so‘m, biznes tarifida — 262 805 so‘m qilib belgilanmoqda.

Yo‘llarda foto va video radarlar yangi tartibda o‘rnatiladi

“Xavfsiz ko‘cha” jamg‘armasi shafeligida quyidagi joylarda bosqichma-bosqich avtomatlashtirilgan foto va video qayd etish tizimlarini o‘rnatishni boshlash rejalashtirilgan:

  • ta’lim muassasalari yaqinida;
  • 4 va undan ortiq qatorli yo‘llardagi piyodalar o‘tish joylarida;
  • temir yo‘l kesishmalari oldidan;
  • yo‘l-transport hodisalari tez-tez sodir bo‘ladigan joylarda (yiliga 3 martadan ortiq).

Kameralarni o‘rnatishning aniq joylari Ichki ishlar vazirligi Yo‘l harakati xavfsizligi xizmati tomonidan belgilanadi.

Qurilmalar “Xavfsiz shahar” markazi, shuningdek, “O‘zbektelekom” va mahalliy obodonlashtirish boshqarmalari bilan kelishilgan holda o‘rnatilishi va ishlatilishi kerak. Ularni o‘rnatishda bir qator talablarga rioya qilish kerak.

Ular elektr ta’minoti uzilib qolganda 8 soatgacha bo‘lgan ish muddati bilan avtonom elektr ta’minoti tizimi bilan jihozlangan bo‘lishi kerak. Bundan tashqari, ulanish bo‘lmaganda 48 soat davomida ma’lumotlarni saqlash uchun saqlash qurilmasi talab qilinadi.

Aholiga kredit berish talablari kuchaytiriladi

Markaziy bank aholining qarz yuki ko‘rsatkichini joriy etadi, u o‘rtacha kredit to‘lovlarining qarz oluvchining o‘rtacha oylik daromadiga nisbati bilan hisoblanadi. Mikrokreditlar berish qarz oluvchi daromadining yarmi bilan cheklangan. Joriy yilning 1-iyulidan kredit (mikroqarz) ajratishda qarz yuki 60%ni tashkil etadi va 2025-yildan 50%ga tushiriladi.

O‘rtacha oylik daromad so‘nggi 6 oydagi ko‘rsatkichlarni hisobga oladi:

  • ish haqi;
  • pensiya to‘lovlari va jamg‘arma hisobvarag‘iga badallar;
  • bank hisobvarag‘iga olingan daromadlar;
  • to‘langan soliqlar;
  • foizlar, dividendlar va ijara to‘lovlari.

Shuningdek, agar kreditni to‘lash muddati 36 oydan oshsa, o‘rtacha oylik to‘lovlar miqdori hisob-kitobida kredit (mikroqarz) bo‘yicha barcha to‘lovlar xuddi shu davr uchun hisoblanadi. Ipoteka kreditlarini berishda Markaziy bank kredit muddatini dastlab e’lon qilingan 120 oy emas, balki 180 oy (15 yil) qilib belgiladi.

Shu bilan birga, yangi talablar banklar kredit portfelining 85%iga ta’sir qiladi. Kredit tashkilotlari kredit to‘lovlari qarz oluvchining o‘rtacha oylik daromadining yarmidan oshmasligi to‘g‘risidagi talabga rioya qilmasdan, qolgan 15% hajmni o‘z xohishiga ko‘ra tasarruf etishlari mumkin.

To‘lov tashkilotlari va xizmatlari aksiyadorlik jamiyati shaklida faoliyat yuritadi

Prezidentning tegishli 1-iyulidan to‘lov tizimi operatorlari va to‘lov tashkilotlari faqat aksiyadorlik jamiyati shaklida tashkil etilishi va faoliyat ko‘rsatishi belgilanmoqda.

Shu bilan birga, kelasi yilning 1-iyulidan to‘lov tizimi operatorlarining ustav kapitali 50 mlrd so‘m, to‘lov tashkilotlariniki esa 10 mlrd so‘mni tashkil etadi.

2025-yilning 1-iyulidan boshlab to‘lov tashkilotlarining ustav fondi 20 mlrd so‘mni tashkil etishi belgilandi.

Sug‘urta polisi bo‘lmagan qurilishlarni davlat tomonidan moliyalashtirish taqiqlanadi

Hujjat bilan, joriy yilning 1-iyulidan qurilish tavakkalchiliklarini majburiy sug‘urta qilish bo‘yicha sug‘urta polisi (to‘liq qurilish davri uchun) mavjud bo‘lmaganda, davlat budjeti mablag‘lari va hukumat kafolati ostidagi kreditlar hisobiga quriladigan obyektlarni moliyalashtirish taqiqlanadi.

Tovar-transport yuk xatlari elektron rasmiylashtiriladi

Barcha xo‘jalik yurituvchilar uchun O‘zbekiston hududida tovar-transport yuk xatlarini elektron rasmiylashtirish tizimi joriy etiladi. Yuk tashish yuk jo‘natuvchi, oluvchi, ekspeditor yoki yuk tashish shartnomasi asosida xizmat ko‘rsatuvchilar tomonidan o‘zining yoki ijaraga olingan transport vositasida amalga oshiriladi.

Elektron tovar-transport yuk xati (ETTYuX) ERIdan foydalangan holda, elektron hujjat aylanish tizimi operatorlarining axborot tizimida shakllantiriladi. ETTYuX orqali yukni yuborish, yetkazib berish va qabul qilish jarayonlari raqamli imzo bilan tasdiqlanadi yoki sababi ko‘rsatilib, rad etiladi.

Yo‘l, ichimlik suvi va ko‘prik qurilishi loyihalarida “resurs usuli»dan voz kechilib, “hajm usuli»ga o‘tiladi. Qurilishni korrupsiyadan xoli sohaga aylantirish maqsadida tuziladigan barcha shartnomalar raqamlashtiriladi.

Obyektlarning smeta qiymati “Qurilish resurslari milliy klassifikatori” elektron platformasi ma’lumotlari asosida shakllantiriladi.

“Shaffof qurilish” milliy axborot tizimida avtomobil yo‘llari va yo‘l inshootlarini qurish, rekonstruksiya qilish va ta’mirlashda qiymati 10 mlrd so‘mdan ortiq bo‘lgan loyihalar bo‘yicha jalb qilinadigan yordamchi pudrat tashkilotlari ro‘yxatga olinadi.

Tender savdolari oferentlari tomonidan takliflar to‘liq raqamlashtirilgan holda kiritiladi. Har oyda kamida bir marotaba davlat dasturlariga kiritilgan obyektlardagi qurilish jarayonining joriy holati bo‘yicha fotosuratlar joylashtirib boriladi.

Fuqarolarga ipoteka va avtokreditlar berish talablari kuchaytirilmoqda

1-iyuldan qarz yuki 60%dan past bo‘lgan jismoniy shaxslarga 100% kredit tavakkalchiligi belgilanadi. Agar ko‘rsatkich belgilangan chegaradan oshsa, xatar darajasi mos ravishda 150%gacha oshadi.

O‘zgarishlar ipoteka kreditlari, avtomobil sotib olish, oilaviy tadbirkorlikni rivojlantirish va ta’lim dasturlari asosida ajratiladigan kreditlarga ta’sir qilmaydi. Ipoteka va avtokreditlarni berishda kreditorlarning tavakkalchilik darajasi bir vaqtning o‘zida ikkita komponentni — kreditorning qarz yuki ko‘rsatkichi va kredit/garov nisbatini taqqoslash asosida aniqlanadi.

Qarz yuki ko‘rsatkichi barcha kreditlar va qarzlar, shu jumladan yangi kredit bo‘yicha o‘rtacha oylik to‘lovlar miqdorini qarz oluvchining o‘rtacha oylik daromadiga bog‘lash orqali hisoblanadi.

Kredit/garov nisbati va qarz yuki ko‘rsatkichi qanchalik yuqori bo‘lsa, kredit xatari ham shu darajada yuqori bo‘ladi.

Regulyator avtomobil kreditlari uchun kredit/garov nisbatini 75%gacha cheklaydi.

o'zgarishlar, qonunchilikAvtomobil kreditlarida eng past xatar darajasi qarz yuki 60%dan past bo‘lgan va kredit/garov nisbati 75%dan kam bo‘lgan qarz oluvchilarga beriladi. Ikki qiymat qanchalik yuqori bo‘lsa, kredit xatari shunchalik katta bo‘ladi.

O‘z navbatida, ipoteka kreditlari bo‘yicha Markaziy bank qarz oluvchilarning kredit tavakkalchiligini baholash darajasini ham ishlab chiqdi.

o'zgarishlar, qonunchilikAgar kredit/garov nisbati 50%dan oshmasa va qarz yuki ko‘rsatkichi 60% bo‘lsa, u holda kreditorga 35% qarz yuki ko‘rsatkichi belgilanadi. Ikkala komponentning ortishi bilan qarz oluvchilarning kredit xatari oshadi.

Ichimlik va kanalizatsiya ta’minoti xususiy sektorga o‘tkaziladi

1-iyuldan tajriba tarzida Kogon, Shirin, Yangiyer, Bekobod va Yangiyo‘l shaharlarida ichimlik va oqova suv ta’minoti DXSh asosida xususiy sektorga beriladi.

Mobile-ID tizimida fuqarolarni identifikatsiya qilish kompozit shaklda amalga oshiriladi Mobile-ID tizimida fuqarolarni identifikatsiya qilish ularning xohishiga ko‘ra ID-karta va xorijga chiqish biometrik pasportini DXM orqali rasmiylashtirishda kompozit shaklda amalga oshiriladi.

Avval davlat ro‘yxatidan o‘tkazilgan (davlat ro‘yxatidan o‘tkazilganligi to‘g‘risida guvohnoma berilgan yoki huquqni belgilovchi hujjatga ustxat yozish yo‘li bilan tasdiqlangan) va hozir amaldagi ko‘chmas mulkka bo‘lgan huquqlar to‘g‘risidagi ma’lumotlarni onlayn davlat reyestriga kiritish va bu haqida ko‘chirma berish bepul amalga oshiriladi.

Noturar joylarni boshqa shaxsga o‘tkazishga oid bitimlarni rasmiylashtirish bitim tomonlari davlat xizmatlari markaziga kelgan va ularning shaxsi markaz xodimi tomonidan aniqlashtirilgan holda amalga oshiriladi. Rasmiylashtirilgan bitim bir vaqtning o‘zida davlat ro‘yxatidan o‘tkazish uchun kadastr organlariga yuboriladi.

Paynet orqali bank kartalaridan naqd pul yechish xizmati qayta ishga tushiriladi

“Uzpaynet” kompaniyasining to‘lov agentlik tarmog‘i orqali naqd pul yechish xizmati sinov tarzida qayta ishga tushiriladi. Bunda barcha agentlar orqali “Uzcard” va “Humo” kartalaridan naqd pul yechib olish mumkin.

Urganch xalqaro aeroporti 8-avgustgacha yopiladi

20-iyuldan 7-avgustgacha Urganch xalqaro aeroporti faoliyatini vaqtincha to‘xtatadi.

Uchish-qo‘nish yo‘lagining uzoq muddatdan beri ishlashi hamda havo kemalarining qo‘nishi va uchishi xavfsizligini ta’minlash maqsadida kapital qurilish va ta’mirlash ishlari olib boriladi.

Uzunligi 3000 metr va eni 16 metr bo‘lgan uchish-qo‘nish yo‘lagi yuzasini butunlay almashtirish va mustahkamlash rejalashtirilgan. Ikkinchi va uchinchi yurish yo‘laklari kapital ta’mirlanadi.

Rekonstruksiya davrida barcha rejalashtirilgan reyslar Nukus xalqaro aeroportiga yo‘naltiriladi, yo‘lovchilar Nukus va Urganch aeroportlari o‘rtasida transferlar bilan ta’minlanadi.

Bo‘limlar

So'nggi yangiliklar

Prezident Farg‘onada 500 megavattli quyosh elektr stansiyasi qurilishiga start berdi

Shuningdek, hududda Xitoy bilan hamkorlikda $144 mln investitsiya hisobiga 150 megavattli ilk elektr energiyasini saqlash tizimi barpo etiladi. Prezident Shavkat Mirziyoyev Farg‘ona viloyatida yirik sanoat...

OTMlarga kirish imtihonlari 14-iyuldan boshlanadi

Test sinovlari kuniga 2 smenada tashkil etilib, 1-smena soat 08:00da, 2-smena 15:00da boshlanadi. 2024−2025-o‘quv yilida oliy va professional ta’lim muassasalariga o‘qishga kirish test sinovlari 14-iyuldan boshlanadi....

O‘zbekistonda Xalqaro mehnat tashkiloti bilan yangi dastur ishlab chiqiladi

Tashkilot bosh direktori Jilber Ungbo mamlakat tajribasi xalqaro miqyosda o‘rganish va qo‘llash uchun muvaffaqiyatli model sifatida ko‘rilayotganini ta’kidladi 9-iyul kuni Shavkat Mirziyoyev mamlakatda amaliy tashrif bilan...

Abituriyentlarga ruxsatnomalar berish boshlandi

Uni my.uzbmb.uz saytidan shaxsiy identifikatsiya raqami, pasport seriyasi va raqamini kiritib, olish mumkin. 2024−2025-o‘quv yilida oliy va professional ta’lim muassasalariga kirish uchun ro‘yxatdan o‘tgan abituriyentlarga ruxsatnoma berish...

O‘zbekistonda pensiya oluvchilar soni 4 mlndan oshdi

Pensiya jamg‘armasi tomonidan yanvar-may oylarida 125 mingga yaqin fuqaroga yangi pensiyalar tayinlandi. O‘zbekistonda pensiya oluvchi fuqarolar soni 4 mlndan oshdi. Bu haqda Pensiya jamg‘armasi matbuot xizmati xabar...

Xususiy ta’lim sohasi vakillari uchun davra suhbati o‘tkaziladi

Uchrashuv Savdo-sanoat palatasi tomonidan prezidentning avgust oyida biznes vakillari bilan muloqotiga tayyorgarlik ko‘rish maqsadida tashkil etilmoqda. 6-iyul kuni Toshkentda xususiy ta’lim sohasi vakillari uchun davra...