Matbuot xizmatiYangiliklarYil yakunida inflyatsiya prognoz doirasida shakllanishi kutilmoqda — Markaziy bank

Yil yakunida inflyatsiya prognoz doirasida shakllanishi kutilmoqda — Markaziy bank

Markaziy bank boshqaruvining 26-oktabr kungi qarori bilan asosiy stavka yillik 14% darajasida o‘zgarishsiz qoldirildi.

Iqtisodiyotdagi inflyatsion jarayonlar va kutilmalar yilning birinchi yarmidagi pasayishdan so‘ng, mahsulotlar taklifidagi o‘zgarishlar va inflyatsion talab omillari fonida biroz tezlashishi kuzatildi.

Asosiy stavkaning joriy darajasi yil oxirigacha inflyatsiyaning prognoz ko‘rsatkichlari doirasida shakllanishi uchun zaruriy pul-kredit sharoitlarini ta’minlashga xizmat qiladi.

Umumiy inflyatsiya yil boshidan pasayuvchi dinamikada shakllanib oxirgi chorakda 9,2%gacha tezlashdi. Inflyatsiya o‘sishining tarkibiy omillari qatorida oziq-ovqat narxlarining 11%gacha tezlashishi, meva-sabzavotlar va tartibga solinadigan narxlar o‘zgarishining umumiy inflyatsiyadagi hissasi ortishi bilan izohlandi.

Bazaviy inflyatsiya yil boshidan pasayib sentabrda 10,3%ni tashkil qildi. Mazkur pasayish tendensiyasiga qaramay, umumiy inflyatsiya bilan sezilarli tafovuti saqlanib qolmoqda.

Bu inflyatsiyaning barqaror komponentlari narxlarida yuqori o‘sish kuzatilayotganini ko‘rsatib, iqtisodiyotda nisbatan qat’iy pul-kredit sharoitlarini ta’minlashni taqozo qilmoqda.

Aholi va tadbirkorlarning kelgusi 12 oylik inflyatsion kutilmalari avgust oyidagi o‘sishdan so‘ng mos ravishda 13,5 va 14,2%gacha pasaydi. Iqtisodiyotdagi kutilmalar qisqa muddatli shoklarga yuqori ta’sirchan bo‘lib qolmoqda.

Global inflyatsion jarayonlarning davomiyligi bo‘yicha noaniqliklar saqlanib qolmoqda. Asosiy savdo hamkorlardagi inflyatsiya darajasi va almashuv kurslarining joriy dinamikasidagi vaziyat so‘mning real samarali almashuv kursi mustahkamlanishiga bosimlarni kuchaytirmoqda.

Iqtisodiyotning real sektorida ijobiy tendensiyalar kuzatilib, joriy yilning 9 oy yakuniga ko‘ra, YaIM o‘tgan yilning mos davriga nisbatan 5,8%ga o‘sdi.

Iqtisodiy o‘sishning yuqori sur’atlari fiskal rag‘batlantirish ta’sirida iste’mol xarajatlarining o‘sishi hamda markazlashmagan investitsiyalar hajmining sezilarli oshishi hisobiga ta’minlandi.

Iqtisodiyotda yalpi talabning ijobiy o‘sish dinamikasi davom etmoqda, bu ko‘rsatilayotgan bozor xizmatlari hajmining o‘tgan yilga nisbatan 12,1%ga, savdo va pullik xizmatlardan pul tushumlari hajmining 28%ga o‘sishida namoyon bo‘ldi.
Shu bilan birga, transchegaraviy pul o‘tkazmalari yuqori baza effekti hisobiga o‘tgan yilning mos davriga nisbatan 33,7%ga qisqargan bo‘lsa-da, 2021-yilning mos davriga nisbatan 1,4 barobarga o‘sgan.
Banklararo pul bozoridagi faollikda ham o‘sish kuzatilib, o‘rtacha tortilgan banklararo depozit va repo stavkalari to‘liq foiz koridorida shakllangan.

 

Nisbatan qat’iy pul-kredit sharoitlari iqtisodiyotga ajratilayotgan kreditlarni maqbul o‘sish sur’atlarini ta’minlashga xizmat qilmoqda. Bundan tashqari, so‘nggi oylarda kuzatilgan chakana kreditlardagi yuqori o‘sish sur’atlari makroprudensial choralarni qo‘llash orqali muvozanatlashtirilmoqda va kelgusida zaruriyat paydo bo‘lganda qo‘shimcha choralar qo‘llanilishi mumkin.

Ijobiy real foiz stavkalari depozit bozorining chakana segmentida yuqori faollikni ta’minlamoqda. Sentabr oyida aholining milliy valyutadagi muddatli depozitlari bo‘yicha o‘rtacha tortilgan foiz stavkalari 21,1%ni tashkil etib, 1-oktabr holatiga muddatli depozitlar qoldig‘ining yillik o‘sishi 47,1%ni, jumladan, aholining muddatli omonatlari o‘sishi 52,3%ni tashkil etdi.

Inflyatsiyani oshiruvchi va pasaytiruvchi omillar balansidan kelib chiqib yangilangan prognozlarga ko‘ra, joriy yil yakunida inflyatsiya prognoz koridori doirasida shakllanishi kutilmoqda.

Mavsumiy oziq-ovqat narxlarining o‘sishi va tartibga solinadigan narxlarga kiritilayotgan o‘zgarishlarning umumiy inflyatsiyaga birlamchi va ikkilamchi ta’sirlari kabi inflyatsiyani oshiruvchi omillar saqlanib qolmoqda.

Markaziy bank pul-kredit sharoitlarining yalpi talab, narxlar va inflyatsion kutilmalarga ta’sirlarini baholab, barcha pul-kredit instrumentlarini inflyatsiyani joriy yilgi prognoz doirasida shakllanishini va o‘rta muddatda target ko‘rsatkichlariga erishishni ta’minlashga qaratadi.

Bo‘limlar

So'nggi yangiliklar

Prezident Shavkat Mirziyoyev Quva tumanidagi 1-sonli texnikumda yoshlarni zamonaviy kasblar va xorijiy tillarga oʻqitish ishlari bilan tanishdi.

Prezident Shavkat Mirziyoyev Quva tumanidagi 1-sonli texnikumda yoshlarni zamonaviy kasblar va xorijiy tillarga oʻqitish ishlari bilan tanishdi. Bugun mamlakatlarning raqobatbardoshligi nafaqat tabiiy resurslar, balki inson...

O‘zbekiston IT-ta’limni rivojlantirish uchun Janubiy Koreyadan $14 mln oladi

Koreya xalqaro taraqqiyot agentligi (KOICA) O‘zbekistonga axborot texnologiyalari sohasidagi ta’limni rivojlantirish uchun grant ajratadi. Bu haqda Raqamli rivojlanish vazirligi xabar berdi. IT-ta'lim ekotizimini takomillashtirish tashabbusi yoshlar tadbirkorligi...

Biznes tarixi: Napoleon III’ning rafiqasi tanlagan Louis Vuitton sandiqlari

Louis ismli o‘spirinning Parijga piyoda orzulari sari qilgan ilk safari Louis Vuitton yaratilishiga sabab bo‘lgan. Bolakay katta shaharda sandiq yasashni o‘rganish uchun usta Mesyega...

Joriy yilda Toshkentda 18 ta yangi gastronomik ko‘cha ochiladi

23-aprel kuni Shavkat Mirziyoyev Mirzo Ulug‘bek tumanidagi O‘zbekiston ovozi ko‘chasida tashkil etilgan gastronomik turizm ko‘chasi faoliyati bilan tanishdi. Bu haqda prezident matbuot xizmati xabar berdi. Mazkur loyiha...

Davlat xizmati, grant va foizsiz ssuda: yoshlar uchun yangi imkoniyatlar eʼlon qilindi

Avvalroq prezidentning Yangi O‘zbekiston yoshlari-2030 strategiyasini 2026−2027-yillarda amalga oshirish bo‘yicha qarori qabul qilingani haqida xabar berilgandi. Unga ko‘ra, 2026-yil 1-iyuldan yoshlarni davlat xizmatiga qabul qilish jarayonlarida...

20 ming yosh tadbirkorlikka o‘qitiladi, eng yaxshilariga 206 mln so‘mgacha qarz beriladi

Prezidentning Yangi O‘zbekiston yoshlari-2030 strategiyasini 2026−2027-yillarda amalga oshirish bo‘yicha qarori qabul qilindi. Bu haqda Adliya vazirligining Huquqiy axborot kanali xabar berdi. Hujjat bilan, 2030-yilgacha 20 ming nafar...