Matbuot xizmatiYangiliklarBesh yil sarhisobi: O‘zbekistonda tadbirkorlikni rivojlantirish

Besh yil sarhisobi: O‘zbekistonda tadbirkorlikni rivojlantirish

Iqtisodiy tadqiqotlar va islohotlar markazi (Markaz) so‘nggi 5 yil ichida O‘zbekiston hududlarida tadbirkorlikning rivojlanish darajasini baholadi.

2021-yil 20-avgustda davlat rahbari birinchi marta tadbirkorlar bilan ochiq muloqot o‘tkazdi. Bu kun mamlakatimizda Tadbirkorlar kuni sifatida belgilangan bo‘lib, har yili shunday yig‘ilish o‘tkazishga qaror qilindi. Prezidentning tadbirkorlar bilan muloqoti O‘zbekistonda bu kabi birinchi tajriba bo‘lib, iqtisodiy siyosatni optimallashtirish va tuzatish borasida o‘z samarasini ko‘rsatishga muvaffaq bo‘ldi. Uchrashuv natijasida mamlakatda biznesni rivojlantirish bo‘yicha ko‘plab muhim qarorlar qabul qilindi.

Pandemiya davrida kichik biznes duch kelgan qiyinchiliklarga qaramay, tadbirkorlik ta’sirchan o‘sish sur’atlarini ko‘rsatmoqda. Shunday qilib, agar 2016-yilda faoliyat ko‘rsatayotgan korxonalar soni 268 mingtani tashkil etgan bo‘lsa, 2021-yilda 529 mingtaga yetdi (o‘sish 2 baravar). Agar 2016 yilda yangi tashkil etilgan korxonalar soni qariyb 33 mingtani tashkil etgan bo‘lsa, 2021 yilda ularning soni 103 mingtadan oshdi (o‘sish 3,1 baravar). Prezidentimiz biznes vakillari bilan uchrashuvda ta’kidlaganidek, so‘nggi 5 yil ichida tadbirkorlar soni uch baravar ko‘paydi va hozirda 1,5 mln. kishini tashkil etadi, xususiy sektor korxonalarida esa 5 millionga yaqin kishi mehnat qilmoqda.

2021-yilda kichik biznesning mamlakat iqtisodiyotidagi ulushi: sanoat (27%), qurilish (72%), YAIM (55%), bandlik (74%), eksport (22%).

2021-yilda iqtisodiy faoliyat turlari bo‘yicha korxonalar soniga ko‘ra ko‘rinish quyidagicha: savdoda – 157 ming korxona, sanoatda – 91 ming, qishloq xo‘jaligida – 47 ming, qurilishda – 44 ming, turar joy va oziq-ovqatda – 33 ming, tashish va saqlashda – 18 ming, axborot-kommunikatsiyada – 11 ming, sog‘liqni saqlash sohasida – 10 ming va boshqalar – 118 ming.

Tadbirkorlarning murojaatlari va takliflari asosida Prezident yig‘ilishda biznesning to‘liq va samarali ishlashiga to‘sqinlik qiluvchi muammolarni hal etish bo‘yicha keyingi ishlar uchun 7 ta muhim yo‘nalishni – biznesni moliyalashtirish va moliya-kredit, soliq tizimini takomillashtirish, biznesga soliq yukini imkon qadar kamaytirish, yer ajratish, infratuzilmani rivojlantirish, eksportyor korxonalarni qo‘llab-quvvatlash, transport-logistika, tadbirkorlikka oid tartib-taomillarni soddalashtirish kabilarni belgilab berdi.

2016-2021 yillar davomida O‘zbekiston yalpi ichki mahsuloti (YAIM) 24 foizga, sanoat ishlab chiqarish hajmi esa 34 foizga o‘sdi. Markaz tomonidan har oyda hisoblab chiqilgan iqtisodiy ko‘rsatkichlarda, masalan, ishbilarmonlik faolligi indeksi va Germaniya IFO institutining analogi metodologiyasi bo‘lgan ishbilarmonlik muhiti indeksida ijobiy ta’sirlarni kuzatish mumkin. Shunday qilib, 2022-yil iyun oyida hududlar va poytaxtda IFI o‘tgan oyga nisbatan 6,2 foizga o‘sdi va 2021-yilda o‘rtacha yillik konsolidatsiyalangan ko‘rsatkich 60 punktni tashkil etdi (bu 2020-yilga nisbatan 18 punktga ko‘proq), bu mamlakatdagi ishbilarmonlik muhitining holatini ijobiy deb baholaydi.

Respublikada soliq tushumlari hajmining ham barqaror o‘sishi kuzatilmoqda. Shunday qilib, 2022-yil 1-yanvardan 27-iyungacha bo‘lgan davrda o‘tgan yilning shu davriga nisbatan 15,3 foizga o‘sdi. Tahlil qilingan davr uchun bojxona to‘lovlari bo‘yicha tushumlar 2021-yilning shu davriga nisbatan 41,2 foizga oshdi. Joriy yil boshidan 27-iyungacha bo‘lgan davrda tovar eksport qilish hajmi o‘tgan yilning shu davriga nisbatan 25,4 foizga oshdi. Tahlil qilinayotgan davrda O‘zbekiston Respublika tovar-xomashyo birjasida tuzilgan bitimlar hajmi 42,8 foizga oshdi.

Bo‘limlar

So'nggi yangiliklar

Turkiy davlatlar sammiti 2027-yilda Özbekistonda ötkaziladi

11-noyabr kuni Turkiyaga amaliy taşrif doirasida prezident Şavkat Mirziyoyev Turkiy davlatlar taşkilotining yangi tayinlangan boş kotibi Mirvohid Azimovni qabul qildi. Bu haqda prezident matbuot...

Qoraqalpoğistonda 100 ming gektar yaylovga dronlar uruğ sepadi

Hukumat qaroriga köra, 2026-yil 15-noyabrdan «Xalq banki» AT tomonidan «Uzagrostar xolding» kompaniyasi taʼsisçiligida «Bözatov agrostar» kompaniyasi taşkil etiladi. Kompaniyaning asosiy vazifasi yaylovlarni özlaştiriş, çorvaçilik loyihalarini...

Nurafshonda IT Park imtiyozlariga ega Kelajak texnologiyalari markazi tashkil etiladi

Shavkat Mirziyoyev elektrotexnika sanoati vakillari, tadbirkorlar va investorlar bilan uchrashuv o‘tkazmoqda. Bu haqda prezident matbuot kotibi ma’lum qildi. Nurafshon shahrida “Kelajak texnologiyalari markazi” tashkil etiladi. Markaz korxonalariga...

Koreya universiteti O‘zbekistonda dron va samolyot ta’mirlovchi mutaxassislarini tayyorlamoqchi

Janubiy Koreyaning Hanseo universiteti O‘zbekistonda yuqori texnologiyali sohalar bo‘yicha kasbiy ta’lim kurslarini tashkil etishni rejalashtirmoqda. Bu haqda Migratsiya agentligi xabar berdi. Agentlik Koreya universiteti bilan o‘zaro...

O‘zbekistonda dronlar uchun yagona raqamli tizim yaratilishi mumkin

Shavkat Mirziyoyev iqtisodiyot tarmoqlarida uchuvchisiz aviatsiya tizimlaridan foydalanishni kengaytirish va uni tartibga solish bo‘yicha taqdimot bilan tanishdi. Bu haqda prezident matbuot xizmati xabar berdi. Dronlar yordamida iqtisodiy...

O‘zbekiston iqtisodiyoti 2029-yilgacha qanday rivojlanadi?

Markaziy bank boshqaruvi 4-noyabrdagi yig‘ilishida pul-kredit siyosatining 2027-yil va 2028−2029-yillar davriga mo‘ljallangan asosiy yo‘nalishlari konseptual loyihasini tasdiqladi. Bu haqda regulyator matbuot xizmati xabar berdi. Hujjatda iqtisodiy...