— Mutaxassisligim bo‘yicha muhandisman. Qurilish sohasida ishlaganman, kompyuter grafikasi, reklama va saytlar bilan shug‘ullanganman. Har doim birovga yollanib ishlashdan ko‘ra ko‘proq narsaga qodirligimni isbotlashni xohlardim. «O‘z qo‘ling bilan yasa» (DIY) turkumidagi videolarni ko‘rib, menda ham nimanidir noldan yaratish ishtiyoqi paydo bo‘ldi. 2018-yilda Samara shahrida garaj ijaraga oldim va qo‘limga tushgan narsani yasay boshladim: charm buyumlar, betonli guldonlar, pardoz oynalari (grimyornaya). O‘shanda yolg‘iz ishlar va savdoni qanday yuritishni bilmasdim. Tijoratda muvaffaqiyatga erishish uchun ishlab chiqarish, sotuv va marketingni yo‘lga qo‘yish kerak, lekin bularning hammasiga bir kishining kuchi yetmasdi.
2019-yil oxirida hayotimni o‘zgartirib yuborgan uchrashuv yuz berdi. Tasodifan sinfdoshimni uchratib qoldim va biz yangi ishni birga boshlashga qaror qildik. Birinchi yasagan narsalarimiz — yog‘ochli organayzerlar va dok-stansiyalar (telefon qo‘ygichlar) bo‘ldi. Keyinchalik vino stolchalari, likopchalar, patnislar, kalit iladigan moslamalar yasashga o‘tdik. Hozirda assortimentimizda 80 dan ortiq mahsulot bor.
Biz do‘konlar (offlayn) bilan ham ishlashga harakat qilib ko‘rdik: har biri bilan shartnoma shartlarini kelishish uchun juda ko‘p vaqt va asabimiz ketdi. Bu urinish muvaffaqiyatsiz tugadi. Shundan so‘ng boshqa yo‘nalishlarni sinab ko‘rishga qaror qildik: shaxsiy sayt yaratdik va parallel ravishda marketpleyslarga, jumladan, Yandex Marketga ulandik. Marketpleys bizni butun mamlakat bo‘ylab savdo qilish imkoniyati bilan o‘ziga jalb qildi — yetkazib berish haqida qayg‘urish shart emas, buni platformaning o‘zi hal qiladi. Bu biz uchun ham, mijozlarimiz uchun ham ancha foydali va oson.
Hozirda Samarada tayyor mahsulotlar saqlanadigan katta omborimiz bor. Yandex Market bilan ishlashda FBS modelini (sotuvlar sotuvchining omboridan amalga oshiriladi) tanlaganmiz. Bu model ishlab chiqarish quvvatini ancha samarali taqsimlash imkonini beradi.
Ko‘pgina kichik tadbirkorlar kabi biz ham mahsulotlarimiz millionlab boshqa tovarlar orasida ko‘rinmay qolishidan qo‘rqqandik. Lekin bu xavotirimiz asossiz bo‘lib chiqdi. Birinchidan, odamlar marketpleyslarga oddiy do‘konlardan topib bo‘lmaydigan turli xil mahsulotlarni qidirib kelishadi, demak, har bir mahsulotning o‘z xaridori topiladi. Ikkinchidan, Yandex Marketning reklama vositalari orqali tovarlarga e’tiborni tortish mumkin. Ularni sozlash juda oson va savdoni oshirish uchun turli usullarni qo‘rqmasdan sinab ko‘rish mumkin, deydi Dmitriy Filin.
